درس 17 از 19

عملگرها در PHP | آموزش کامل Operators

بخش: مقدمه PHP

عملگرها نمادهای خاصی هستند که برای انجام عملیات روی متغیرها و مقادیر استفاده می‌شوند.

در PHP عملگرها به گروه‌های زیر تقسیم می‌شوند:

  • عملگرهای حسابی (Arithmetic operators)
  • عملگرهای انتساب (Assignment operators)
  • عملگرهای مقایسه (Comparison operators)
  • عملگرهای افزایش/کاهش (Increment/Decrement operators)
  • عملگرهای منطقی (Logical operators)
  • عملگرهای رشته‌ای (String operators)
  • عملگرهای آرایه‌ای (Array operators)
  • عملگرهای شرطی (Conditional operators)

عملگرهای حسابی در PHP (Arithmetic Operators)

عملگرهای حسابی برای انجام عملیات ریاضی رایج روی مقادیر عددی استفاده می‌شوند، مانند جمع، تفریق و ضرب.

  • + → جمع
    مثال: $x + $y
    نتیجه: مجموع $x و $y
  • - → تفریق
    مثال: $x - $y
    نتیجه: اختلاف $x و $y
  • * → ضرب
    مثال: $x * $y
    نتیجه: حاصل ضرب $x و $y
  • / → تقسیم
    مثال: $x / $y
    نتیجه: خارج قسمت $x تقسیم بر $y
  • % → باقیمانده تقسیم (Modulus)
    مثال: $x % $y
    نتیجه: باقیمانده تقسیم $x بر $y
  • ** → توان (Exponentiation)
    مثال: $x ** $y
    نتیجه: مقدار $x به توان $y

عملگرهای انتساب در PHP (Assignment Operators)

عملگرهای انتساب برای اختصاص مقدار به متغیرها استفاده می‌شوند.

  • $x = $y
    مقدار $y را به $x اختصاص می‌دهد.
  • $x += $y
    معادل:
  $x = $x + $y;
  • $x -= $y
    معادل:
  $x = $x - $y;
  • $x *= $y
    معادل:
  $x = $x * $y;
  • $x /= $y
    معادل:
  $x = $x / $y;
  • $x %= $y
    معادل:
  $x = $x % $y;

عملگرهای مقایسه در PHP (Comparison Operators)

عملگرهای مقایسه برای مقایسه دو مقدار (عدد یا رشته) استفاده می‌شوند و نتیجه آن‌ها یک مقدار boolean است.

  • ==
    برابر بودن
  $x == $y

اگر $x و $y برابر باشند مقدار true برمی‌گرداند.

  • ===
    کاملاً یکسان (Identical)
  $x === $y

اگر مقدار و نوع داده هر دو برابر باشند true برمی‌گرداند.

  • !=
    نابرابر
  • <>
    نابرابر (مشابه !=)
  • !==
    کاملاً نابرابر (یا نوع داده متفاوت)
  • >
    بزرگ‌تر از
  • <
    کوچک‌تر از
  • >=
    بزرگ‌تر یا مساوی
  • <=
    کوچک‌تر یا مساوی
  • <=>
    عملگر Spaceship (معرفی شده در PHP 7)
  $x <=> $y

نتیجه:

  • اگر $x < $y → مقدار -1
  • اگر $x == $y → مقدار 0
  • اگر $x > $y → مقدار 1

عملگرهای افزایش و کاهش در PHP (Increment / Decrement)

این عملگرها مقدار یک متغیر را یک واحد افزایش یا کاهش می‌دهند.

  • ++$x
    Pre-increment
    ابتدا $x را یک واحد افزایش می‌دهد، سپس مقدار آن را برمی‌گرداند.
  • $x++
    Post-increment
    ابتدا مقدار $x را برمی‌گرداند، سپس آن را یک واحد افزایش می‌دهد.
  • --$x
    Pre-decrement
    ابتدا $x را یک واحد کاهش می‌دهد، سپس مقدار آن را برمی‌گرداند.
  • $x--
    Post-decrement
    ابتدا مقدار $x را برمی‌گرداند، سپس آن را یک واحد کاهش می‌دهد.

عملگرهای منطقی در PHP (Logical Operators)

عملگرهای منطقی برای ترکیب عبارت‌های شرطی استفاده می‌شوند و نتیجه آن‌ها مقدار boolean است.

  • and
    اگر هر دو مقدار true باشند نتیجه true است.
  • or
    اگر یکی از مقادیر true باشد نتیجه true است.
  • xor
    اگر فقط یکی true باشد (نه هر دو).
  • &&
    همان عملگر and
  • ||
    همان عملگر or
  • !
    Not
    مقدار منطقی را برعکس می‌کند.

عملگرهای رشته در PHP (String Operators)

این عملگرها برای اتصال رشته‌ها استفاده می‌شوند.

  • .
    اتصال رشته‌ها (Concatenation)
  $txt1 . $txt2
  • .=
    اتصال همراه با انتساب
  $txt1 .= $txt2;

یعنی مقدار $txt2 به انتهای $txt1 اضافه می‌شود.


عملگرهای آرایه در PHP (Array Operators)

عملگرهای آرایه برای مقایسه آرایه‌ها استفاده می‌شوند.

  • +
    Union
    اتحاد دو آرایه
  • ==
    Equality
    اگر دو آرایه دارای کلید و مقدار یکسان باشند true برمی‌گرداند.
  • ===
    Identity
    اگر دو آرایه دارای کلید و مقدار یکسان، با همان ترتیب و همان نوع داده باشند true برمی‌گرداند.
  • !=
    نابرابر
  • <>
    نابرابر
  • !==
    غیر یکسان (Non-identity)

عملگرهای شرطی در PHP (Conditional Operators)

عملگرهای شرطی برای تعیین مقدار یک متغیر بر اساس یک شرط استفاده می‌شوند و در واقع شکل کوتاه‌شده if...else هستند.


عملگر سه‌تایی (Ternary Operator)

$x = expr1 ? expr2 : expr3;

نتیجه:

  • اگر expr1 برابر TRUE باشد مقدار $x برابر expr2 می‌شود.
  • اگر expr1 برابر FALSE باشد مقدار $x برابر expr3 می‌شود.

عملگر Null Coalescing

$x = expr1 ?? expr2;

نتیجه:

  • اگر expr1 وجود داشته باشد و مقدار آن NULL نباشد، مقدار $x برابر expr1 خواهد بود.
  • اگر expr1 وجود نداشته باشد یا NULL باشد، مقدار $x برابر expr2 می‌شود.

این عملگر در PHP 7 معرفی شده است.